Ang Mga Magbanua

Location: Pototan, Iloilo

Category: Personages

Type: Biographical marker

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 1974

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text:

ANG MGA MAGBANUA

SA BAYANG ITO NG POTOTAN IPINANGANAK SA MAG-ASAWANG JUAN MAGBANUA AT ALEJANDRA FERRARIS SINA TERESA (1868), PASCUAL (1874), AT ELIAS (1880), MGA BAYANI NG HIMAGSIKANG PILIPINO. SI TERESA ANG KAUNA-UNAHANG BABAE SA PANAY NA NAKIPAGLABAN PARA SA KALAYAAN NG PILIPINAS. SI PASCUAL AY NAGING HENERAL AT SI ELIAS NAMAN AY MEDYOR SA HUKBONG REBOLUSYONARYO SA BISAYA.

SI TERESA AY NAMATAY SA ZAMBOANGA NOONG 1947, SI PASCUAL SA DINGLE, ILOILO, NOONG 1899, AT SI ELIAS SA LABANAN NG SARAVIA, NEGROS OCCIDENTAL, NOONG 1899.

Artemio Ricarte (Vibora) 1866–1945

Location: Vibora Barangay Hall, Vibora Street cor. San Gabriel Street, Vibora, General Trias, Cavite

Category: Personages

Type: Biographical marker

Status: Level II - Historical marker

Marker date: July 13, 1974

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text:

ARTEMIO RICARTE

(VIBORA) 1866–1945

SA POOK NA ITO NANIRAHAN MULA NOONG 1890–1900.

IPINANGANAK SA BATAK, HILAGANG ILOKOS, NOONG IKA-20 NG OKTUBRE, 1866. NAG-ARAL SA SAN JUAN DE LETRAN AT NAGTAPOS SA ESCUELA NORMAL NOONG 1890. NAGING HENERAL NG BRIGADA SA SANGGUNIANG MAGDIWANG AT NAHALAL NA KAPITAN HENERAL SA KUMBENSIYON SA TEHEROS, KABITE. NADAKIP NG MGA AMERIKANO NOONG 1900 AT IPINATAPON SA GUAM NOONG 1901. HINDI KUMILALA SA KAPANGYARIHANG AMERIKANO AT NANIRAHAN SA HAPON HANGGANG SA PAGSIKLAB NG DIGMAAN SA PASIPIKO NOONG 1941. NAMATAY SA PUNDUNG, IPUGAW, NOONG HULYO 31, 1945.

Pantabangan Dam

Location: Pantabangan, Nueva Ecija

Category: Buildings/Structures

Type: Structure, Dam

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 10 September 1974

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text:

PANTABANGAN DAM

ITINAYO SA ILOG PAMPANGA UPANG MAGING HADLANG SA BAHA, AT MAGDULOT NG PATUBIG SA BUONG TAON AT KARAGDAGANG ELEKTRISIDAD SA BUONG LUSON, TUBIG AT INDUSTRIYA AT TAHANAN, PANGINGISDAAN NG MGA KALAPIT BAYAN, AT MAGANDANG ATRAKSIYON SA MGA TURISTA.

ITINAYO NG MGA INHINYERONG PILIPINO SA ILALIM NG PAMAMAHALA NG PAMBANSANG PANGASIWAAN NG PATUBIG.

BAHAGI NG MALAWAK NA PALATUNTUNAN NG ADMINISTRASYON NG PANGULONG FERDINAND E. MARCOS SA IKAUUNLAD NG BANSA.

Felipe Buencamino, Ama 1848–1929

Location: Buencamino Street, San Miguel, Bulacan

Category: Personages

Type: Biographical marker

Status: Level II - Historical marker

Marker date: February 24, 1974

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text:

FELIPE BUENCAMINO, AMA 1848–1929

ISINILANG SA BAYANG ITO NOONG IKA-22 NG SETYEMBRE 1848 SA MAG-ASAWANG VICTOR BUENCAMINO AT PETRONA SIOJO. ABOGADO, ESTADISTA, PINUNO NG HIMAGSIKAN, AT NAGING KALIHIM NG SULIRANING PANLABAS NG UNANG REPUBLIKA NG PILIPINAS. ISA SA MGA NAGTATAG NG SIMBAHAN INDEPENDIYENTE.

NAMATAY NOONG IKA-6 NG PEBRERO, 1929.

Flaviano Yengko 1874–1897

Location: General Yengco Street cor. General E. Topacio Street, Imus, Cavite

Category: Personages

Type: Biographical marker

Status: Level II - Historical marker

Marker date: December 22, 1974

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text:

FLAVIANO YENGKO 

1874–1897

DITO SA BAYAN NG IMUS, KABITE, INILAGAK ANG MGA LABI NI FLAVIANO YENGKO. IPINANGANAK SA TUNDO, MAYNILA, NOONG IKA-22 NG DISYEMBRE, 1874, ANAK NG MAG-ASAWANG BASILIO YENGKO AT MARIA ABAD NG IMUS, KABITE.

HENERAL NG HIMAGSIKAN AT BAYANI NG LABANAN SA SALITRAN, KABITE NOONG IKA-1 NG MARSO, 1897.

NAMATAY NOONG IKA-3 NG MARSO, 1897.

Luis Eligio Guerrero 1874–1950

Location: Guerrero Building, 476 United Nations Avenue, Ermita, Manila

Category: Personages

Type: Biographical marker

Status: Level II - Historical marker

Marker date: December 1, 1974

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text:

LUIS ELIGIO GUERRERO

1874–1950

IPINANGANAK SA ERMITA, MAYNILA, NOONG IKA-1 NG DISYEMBRE, 1874 SA MAG-ASAWANG BRIGIDO GUERRERO AT MARIA MERCEDES ALVAREZ.

MANUNULAT AT DALUBHASANG MANGGAGAMOT, SIYA’Y NAGLIGTAS SA LIBU-LIBONG MGA BATANG MAY SAKIT NA BERI-BERI, MALARYA, AT BULUTONG NOONG PANAHON NG AMERIKANO. UNANG DIREKTOR NG LABORATORYO KLINIKA NG OSPITAL NG SAN JUAN DE DIOS (1901–1906); ISA SA MGA UNANG PROPESOR NG MEDESINA SA PAMANTASAN NG PILIPINAS (1907–1917); AT NAGING DEKANO NG MEDISINA SA PAMANTASAN NG SANTO TOMAS.

NAMATAY NOONG IKA-12 NG AGOSTO 1950.

Tomas Confesor 1891–1951

Location: Cabatuan, Iloilo

Category: Personages

Type: Biographical marker

Status: Level II - Historical marker

Marker date: March 2, 1974

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text:

TOMAS CONFESOR

1891–1951

ISINILANG SA BAYANG ITO NOONG MARSO 2, 1891 SA MAG-ASAWANG JULIAN CONFESOR AT PROSPERA VALENZUELA. EKONOMISTA AT NAGING UNANG DIREKTOR NG KAGAWARAN NG PANGANGALAKAL AT INDUSTRIYA. PUNO NG MGA GERILYA SA PANAY, MANUNULAT, ESTADISTA AT MAKABAYAN. NAGING KINATAWAN SA KONGRESO, DELEGADO SA KUMBENSIYONG KONSTITUSYONAL NOONG 1934, GOBERNADOR NG ILOILO NOONG 1937–1941, AT SENADOR NOONG 1946. 

AWTOR NG BATAS NA NAGTATAG NG BOY SCOUTS OF THE PHILIPPINES AT NG BATAS NA COOPERATIVE MARKETING. TAGAPAGTATAG NG BABASAHING TIGBATAS. TAMBULI NG KILUSANG GERILYA SA PANAY NOONG IKALAWANG DIGMAANG PANDAIGDIG. 

NAMATAY NOONG HUNYO 6, 1951.

Juan M. Sumulong (1874–1942)

Location: Sumulong Park, M. L. Quezon Street, Antipolo, Rizal

Category: Personages

Type: Biographical marker

Status: Level II - Historical marker

Marker date: December 27, 1974

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text:

JUAN M. SUMULONG (1874–1942)

ISINILANG SA ANTIPOLO, RIZAL NOONG IKA-27 NG DISYEMBRE 1874.

KALIHIM SA MORONG NG MGA NAGHIHIMAGSIK LABAN SA KASTILA, MANUNULAT AT MANANANGGOL. NAIPANALO ANG USAPIN NG EL RENACIMIENTO SA SAKDAL NA LIBELO NG MGA AMERIKANONG MILITAR. ITINATAG ANG LALAWIGAN NG RIZAL DAHIL SA PAGKAKAPAGTIBAY SA KANYANG PANUKALA NA ANG DATING LALAWIGAN NG MORONG AT ANG ILANG BAYAN NG MAYNILA AY PAGSAMAHIN AT GAWING ISANG LALAWIGAN. HUKOM SA PAGTATALA NG LUPA (1908); KAGAWAD NG KOMISYON NG PILIPINAS (1909–1913); NAHALAL NA SENADOR, 1925–1931 AT 1934–1935, AT KAGAWAD NG KOMISYON SA KALAYAAN, 1930–1931. UTAK NG OPOSISYON NA ANG PATAKARAN AY ANG PAGSASABI NG TOTOO, AT PAGTATAPAT SA BAYAN.

NAMATAY NOONG IKA-9 NG ENERO, 1942.

Philippine Merchant Marine Academy (1820)

Location: Philippine Merchant Marine Academy, Brgy. Natividad, San Narciso, Zambales

Category: Association/Institution/Organization 

Type: Institutional marker

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 1974

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text:

PHILIPPINE MERCHANT MARINE ACADEMY (1820)

PINASINAYAAN BILANG ESCUELA NAUTICA DE MANILA NOONG ABRIL 5, 1820. NAGING NAUTICAL SCHOOL NOONG PANAHON NG AMERIKANO. IPININID NANG ILANG TAON, MULING BINUKSAN NOONG 1913 AT ISINAMA SA PHILIPPINE SCHOOL OF ARTS AND TRADES SA DAANG ARROCEROS. INIHIWALAY DITO AT GINAWANG PHILIPPINE NAUTICAL SCHOOL SA DAANG ROBERTS, PASAY. GINAWANG PHILIPPINE MERCHANT MARINE ACADEMY NOONG 1963. INILIPAT SA FORT BONIFACIO NOONG ENERO, 1969.

Rafael Palma (1874-1939)

NHCP Photo Collection, 2016

NHCP Photo Collection, 2016

Location: Ermita, Manila

Category: Personages

Type: Biographical marker

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 24 October 1974

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text:

RAFAEL PALMA 

(1874–1939)

ISINILANG SA TUNDO, MAYNILA NOONG OKTUBRE 24, 1874.

MANUNULAT, MANANALAYSAY, EDUKADOR, ISKOLAR, ESTADISTA, SENADOR AT MAKABAYAN. ISA SA MGA NAGTATAG NG MGA PAHAYAGANG LA INDEPENDENCIA AT EL NUEVO DIA; NAGING EDITOR NG EL RENACIMIENTO. DELEGADO NG KABITE SA UNANG ASAMBLEA NG PILIPINAS NOONG 1907; KALIHIM-PANLOOB NOONG PANAHON NG GOBERNADOR-GENERAL FRANCIS BURTON HARRISON; KAGAWAD NOONG 1919 SA UNANG MISYONG PANGKALAYAAN SA ESTADOS UNIDOS; PANGULO NG PAMANTASAN NG PILIPINAS, 1923–1933; AT DELEGADO SA 1934 KUMBENSIYONG KONSTITUSYUNAL

NAMATAY NOONG MAYO 24. 1939.

Andres Bonifacio 1863-1897

NHCP Photo Collection, 2009

Location: Divisoria, Tondo, Manila (Region NCR)

Category: Sites/Events
Type: Site
Status: Level II - Historical marker
Marker date: 1974

Installed by: National Historical Commission (NHC)

Marker text:

ANDRES BONIFACIO 

1863–1897

ISINILANG SA POOK NA ITO NONG IKA-30 NG NOBYEMBRE, 1863. LUMAKI SA PAGDARALITA NGUNIT NATUTO SA SARILING PAGSISIKAP AT LIKAS NA KATALINUHAN. LUMABAS SA MGA DULANG TAGALOG SA PAMAMAHALA NG TEATRO PORVENIR SA TROZO. ITINATAG ANG MAPANGHIMAGSIK NA KATIPUNAN NANG MANGA ANAK NANG BAYAN NOONG IKA-7 NG HULYO, 1892 NA ANG LAYO’Y MAKAMTAN ANG KASARINLAN NG BAYAN. NAMUNO SA PAGHIHIMAGSIK LABAN SA MGA KASTILA NOONG 1896 NA HUMANTONG SA REPUBLIKA NG PILIPINAS NOONG 1899.

NAMATAY SA KABITE NOONG IKA-10 NG MAYO, 1897.

Ang Simbahan ng San Juan del Monte

NHCP Photo Collection

NHCP Photo Collection

NHCP Photo Collection

NHCP Photo Collection, 2018

NHCP Photo Collection, 2018

NHCP Photo Collection, 2018

Location: Pinaglabanan Church, 140 Pinaglabanan Street, San Juan City

Category: Buildings/Structures

Type: House of worship

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 31 March 1974

Installed by: National Historical Commission (NHC)

Marker text:

ANG SIMBAHAN NG SAN JUAN DEL MONTE

BINALANGKAS AT ITINAYO NI ARKITEKTO LUIS ARELLANO NOONG 1896 SA TULONG NINA MARIANO ARTIAGE AT MARTIN OCAMPO. NASIRA NOONG PANAHON NG HIMAGSIKAN; IPINAAYOS NI RAMON J. FERNANDEZ PAGKARAAN NG DIGMAANG PILIPINO–AMERIKANO AT NAGING PAROKYA NG SAN JUAN. ANG SIMBAHAN AY PINALAKI AT MULING IPINAAYOS NOONG 1951 SA PAMUMUNO NG KURA PAROKO, P. HERNANDO ANTIPORDA. ANG PAGBABAGO AY GINAWA NI ARKITEKTO OTILIO A. ARELLANO NA SIYANG NAGSIKAP UPANG MAPANATILI ANG ORHINAL NA NABE AT HARAPAN NITO.

Pari Jacinto Zamora*

NHCP Photo Collection, 2007

NHCP Photo Collection

NHCP Photo Collection, 2022

Location: Fraternidad Street, Pandacan, Manila (Region NCR)

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level I- National Historical Landmark

Legal basis: Resolution No. 3, s. 1974

Marker date: 1954

Installed by: Philippines Historical Committee (PHC)

Marker text:

PARI JACINTO ZAMORA

SA POOK NA ITO NG PANDAKAN, MAYNILA, ISINILANG NOONG IKA-14 NG AGOSTO, 1835 SI PARI JACINTO ZAMORA. MAGITING NA ANAK NINA VENANCIO ZAMORA AT HILARIA DEL ROSARIO. BINITAY NA KASAMA NG MGA PARING SINA JOSE BURGOS AT MARIANO GOMEZ NOONG IKA-17 NG PEBRERO, 1872, DAHILAN SA KANILANG PAGTATANGGOL SA MGA KARAPATAN NG MGA PARING PILIPINO.