Pook ng Unang Pagtataas ng Watawat ng Pilipinas sa Mindanao

Location: Surigao City Hall, Borromeo Street, Surigao City, Surigao del Norte

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 2000

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text: 

POOK NG UNANG PAGTATAAS NG WATAWAT NG PILIPINAS SA MINDANAO

SA CASA REAL NG BAYAN NG SURIGAO, ANG KABISERA NG LALAWIGAN NG SURIGAO (DATING CARAGA), SI ALEJANDRO “JANTOY” GONZALEZ, PANGULO NG PANLALAWIGANG HUNTA NG SURIGAO, AT ANG IBA PANG MGA PINUNO NG IKATLONG DISTRITO NG MINDANAO, AY OPISAL NA ITINAAS SA KAUNA-UNAHANG PAGKAKATAON, NOONG UMAGA NG DISYEMBRE 26, 1898, ANG WATAWAT NG PILIPINAS SA MINDANAO. AY OPISYAL NA ITINAAS SA KAUNA UNAHANG PAGKAKATAON NOONG UMAGA NG DISYEMBRE 26, 1898 ANG WATAWAT NG PILIPINAS SA MINDANAO.

The Fall of Bataan 9 April 1942

NHCP Photo Collection, 2022

NHCP Photo Collection, 2022

Location: Bataan Provincial Capitol Grounds, Balanga City, Bataan
Category: Site/Events
Type: Site
Status: Level II - Historical marker
Marker date: 9 April 1952

Installed by: Philippines Historical Committee (PHC)

Marker text:

THE FALL OF BATAAN 

9 APRIL 1942

SEALED IN BLOOD THE PERMANENT TIES OF FRIENDSHIP AND COOPERATION BETWEEN THE PHILIPPINES AND THE UNITED STATES. THIS MARKER IS DEDICATED, 9 APRIL 1952, TO THE MEMORY OF THE GALLANT FILIPINO AND AMERICANS SOLDIERS AS WELL AS CIVILIANS, WHO FOUGHT AND DIED SIDE BY SIDE IN THE DEFENSE OF DEMOCRACY.

Homonhon

NHCP Photo Collection, 2022

NHCP Photo Collection, 2022

NHCP Photo Collection, 2022

Location: Barangay Pagbabangnan, Homonhon, Guiuan, Eastern Samar

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Date of marker unveiling: 18 March 2022

Installed by: National Historical Commission of the Philippines (NHCP)

Marker text:

HOMONHON

DITO UNANG DUMAONG ANG EKSPEDISYONG PINANGUNAHAN NI FERNANDO MAGALLANES PATUNGONG MOLUCCAS, 17 MARSO 1521, ARAW NI SAN LAZARO NA IPINANGALAN SA BUONG KAPULUAN. NAGANAP ANG UNANG PAKIKISALAMUHA NG MGA KATUTUBONG PILIPINO SA MGA DAYUHANG ESPANYOL AT PAGPAPALITAN NG MGA REGALO, 18 MARSO 1521. NAGTAGAL NANG WALONG ARAW ANG GRUPO NI MAGALLANES KUNG SAAN SILA NAGPAGALING AT NAGPAHINGA, LUMISAN, 25 MARSO 1521.

Birthplace of Carlos P. Garcia

Location: Talibon, Bohol

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 1973

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text: 

BIRTHPLACE OF CARLOS GARCIA 

BORN IN TALIBON, BOHOL, ON 04 NOVEMBER 1896. PUBLIC SCHOOL TEACHER FOR TWO AND A HALF YEARS; REPRESENTATIVE OF THE THIRD DISTRICT OF BOHOL (1925-1931); DELEGATE OF BOHOL TO THE CONSTITUTIONAL CONVENTION (1934-1935); PROVINCIAL GOVERNOR OF BOHOL (1934-1941); SENATOR (1941-1953) VICE-PRESIDENT OF THE REPUBLIC OF THE PHILIPPINES AND CONCURRENTLY SECRETARY OF FOREIGN AFFAIRS (1953-1957); PRESIDENT OF THE PHILIPPINES (1957-1960).   

Padre Jose A. Burgos

NHCP Photo Collection, 2021

Location: Ferlaw Building, Cabildo Street, Intramuros, Manila

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 17 February 1984

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text:

PADRE JOSE A. BURGOS

SA POOK NA ITO NANIRAHAN SI PADRE BURGOS MULA NOONG 1865 HANGGANG 1872 AT NAGTRABAHO PARA SA MGA PAGBABAGO SA SIMBAHAN SA ILALIM NG ESPANYA. NAGING KURA PAROKO NG PARROQUIA DEL SAGRARIO, FISCAL ECLESIASTICO AT PANSAMANTALANG CANONIGO MAGISTRAL NG KATEDRAL NG MAYNILA SA INTRAMOROS. TUNGKOL SA KANYA SI KARDINAL GONZALES, ISANG KASTILA, AY NAGWIKA: “ANG PILIPINAS AY MANGANGAILANGAN PA MARAHIL NG ISAN-DAANG TAON UPANG MAGKAROON NG ISANG ANAK NA MAY KATALINUHANG TULAD NI P. JOSE A. BURGOS.” KASAMA SINA PADRE GOMES AT ZAMORA, SIYA AY NAMATAY NA ISANG MARTIR SA LUNETA NOONG PEBRERO 17, 1872.

Paliparang Maniquis, P.A.A.C.

Location: Bangad, Cabanatuan City, Nueva Ecija

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 1968

Installed by: National Historical Commission (NHC)

Marker text:

PALIPARANG MANIQUIS, P.A.A.C.

SA POOK NA ITO INILIPAT NOONG 1941 ANG PAAC ADVANCE SCHOOL OF FLYING NA UNANG INILIPAT MULA SA PALIPARANG ZABLAN AT PAGKATAPOS SA KAMPO DAU, KAPAMPANGAN. ANG BAHAGING ITO NG KAMPO TINIO NG HUKBO NG PILIPINAS, NA IPINANGALAN SA KARANGALAN NI TINYENTE ELISEO MANIQUIS NG GAPAN, NUEVA ECIJA, AY PUNONG HIMPILAN NOONG DISYEMBRE 1941 NG 7TH SCHOOL SQUADRON, SANGAY NG LAKAS-PANGHIMPAPAWID NG HUKBO NG PILIPINAS. SI KOMANDANTE PELAGIO CRUZ ANG PUNO NANG SUMIKLAB ANG IKALAWANG DIGMAANG PANDAIGDIG.   

Sitio del Nacimiento de Jose Maria Panganiban

Location: Panganiban, Camarines Norte

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: Unknown

Marker text:

SITIO DEL NACIMIENTO DE JOSE MARIA PANGANIBAN

AQUI NACIO, EN 1 FEBRERO 1863, JOSE MARIA PANGANIBAN, ERUDITO Y ESCRITOR ARDIENTE PARTIDARIO DE REFORMAS PARA SU PAIS. COLABORO EN LA SOLIDARIDAD. PALLECIO EN BARCELONA, ESPANA, EN 20 DE AGOSTO 1890. RIZAL CONSAGRO A SU MEMORIA LO SIGUIENTE: "HA MUERTO SIN CUMPLIR CON LA ALTA MISION A QUE SUS FACULTADES EXCEPCIONALES LA DESTINABAN ... SU MAYOR SATISFACCION NO SERAN LAGRIMAS SINO HECHOSE: NO PARA EL, SINO PARA SU PATRIA."

Beaterio-Kolehiyo ng Santa Catalina

Location: Intramuros, Manila

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 26 July 1996

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text:

BEATERIO-KOLEHIYO NG SANTA CATALINA 

SA POOK NA ITO DATING NAKATAYO ANG GUSALI NG NAKILALANG BEATERIO-KOLEHIYO NG SANTA CATALINA DE SENA NA ITINATAG NG KANYANG KADAKILAAN MADRE FRANCISCA DEL ESPIRITU SANTO, O.P., SA TULONG NI PADRE JUAN DE SANTO DOMINGO, O.P., HULYO 26, 1696. NAGING BEATERIO-KOLEHIYO, 1706; TINANGGAP ANG PORMAL NA PAGTATAGUYOD NG HARI NG ESPANYA, 1716; AT NAGING ISANG KONGREGASYON SA ILALIM NG PAMAMAHALA NG OBISPO NG MAYNILA, 1933. PANSAMANTALANG NATIGIL ANG MGA GAWAIN NITO NG SUMIKLAB ANG HIMAGSIKAN NOONG 1896 GAYUNDIN NOONG 1941. NANG BOMBAHIN NG MGA HAPON ANG GUSALING ITO. INILIPAT SA KALYE LEGARDA, NGAYO’Y POOK NA KINATATAYUAN NG KOLEHIYO NG SANTA CATALINA, MAKARAAN ANG IKALAWANG DIGMAANG PANGDAIGDIG. INILIPAT ANG BEATERIO SA KASALUKUYANG POOK NA KINATATAYUAN NITO SA LUNGSOD NG QUEZON, 1962. GANAP NA KINILALA BILANG ISANG KONGREGASYON NA MAY KARAPATANG PONTIPIKAL, 1970

La Granja Agricola

Location: La Carlota City, Negros Occidental

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 22 April 2003

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text:

LA GRANJA AGRICOLA 

ITINATAG BILANG LA GRANJA AGRICOLA SA BISA NG DEKRETO NG HARI NA MAY PETSANG NOBYEMBRE 15, 1881. ISA SA DALAWANG MODELONG BUKIRING BINUO SA PILIPINAS NOONG 1884 NA NAGING HUWARAN PARA SA LAHAT NG MGA BUKIRING AGRICULTURAL AT NAGING SENTRO PARA SA PANANALIKSIK AT INDUSTRIYANG PANSAKAHAN SA NEGROS AT SA BUONG KABISAYAAN. BINIGYAN NG IBA’T IBANG PANGALAN HANGGANG MAGING LA GRANJA AGRICULTURAL RESEARCH AND DEVELOPMENT CENTER NA NGAYON AY KILALA SA MGA PANANALIKSIK AT PAGSASANAY SA LARANGAN NG PANSAKAHAN. 

Paliparang Zablan, P.A.A.C.

Location: Fort Emilio Aguinaldo, Quezon City

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 1 May 1968

Installed by: National Historical Commission (NHC)

Marker text:

PALIPARANG ZABLAN, P.A.A.C.

SA POOK NA ITO, NOONG IKA-2 NG MAYO, 1936, SINUBUKAN NI TENYENTE WILLIAM A. LEE ANG KAUNAUNAHANG EROPLANO NG LAKAS-PANGHIMPAPAWID NG HUKBONG PILIPINO, NA NAG URI AY STEARMAN 731-3. NOONG 1935, ANG PALIPARNG ITO’Y IPINANGALAN SA KARANGALAN NI KOMANDANTE PORFIRIO ZABLAN NG KAPAMPANGAN. ANG BAHAGING ITO NG KAMPO AGUINALDO AY PUNONG HIMPILAN NOONG 1935 NG TACTICAL COMPANY AT NG SERVICE COMPANY NG LAKAS NG PANGHIMPAPAWID NG KONSTABULARYA NG PILIPINAS, MULA NOONG 1936 HANGGANG 1941 AY PUNONG HIMPILAN NG 1ST SCHOOL SQUADRON, 2ND SERVICE AND DEPOT SQUADRON, 3RD DEPOT SQUADRON, 4TH AIR BASE SQUADRON, AT NG 5TH PHOTO SQUADRON NG LAKAS-PANGHIMPAPAWID NG HUKBO NG PILIPINAS. SI KOMANDANTE EDWIN ANDREWS ANG PUNO NANG SUMIKLAB ANG IKALAWANG DIGMAANG PANDAIGDIG.   

Homonhon

Source: Ministerio de Asuntos Exteriores, Union Europea y Cooperacion

Location: Homonhon, Guiuan, Eastern Samar

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 1952

Installed by: Philippines Historical Committee (PHC)

Marker text: 

HOMONHON 

ON THIS ISLAND FERDINAND MAGELLAN'S EXPEDITION TO THE SPICE ISLANDS LANDED, 17 MARCH 1521, THE DAY OF SAINT LAZARUS WHOSE NAME WAS GIVEN TO THE WHOLE ARCHIPELAGO. NEARBY ISLANDERS CAME THE NEXT DAY TO MEET THE VISITORS WITH MAGELLAN'S SERVANT ENRIQUE FROM MALACCA AS INTERPRETER. THE GREAT NAVIGATOR EXTENDED TO THEM THE MESSAGE OF GOODWILL FROM THE KING OF SPAIN, WHICH WAS RECIPROCATED. A FEAST WAS HELD AND GIFTS EXCHANGED. EIGHT DAYS LATER, ON MARCH 25, THE CREW SAILED TO LIMASAWA, WHERE THE FIRST MASS IN THE PHILIPPINES WAS HELD, 31 MARCH 1521.

First Mass in Cebu

Location: Cebu City

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: Unknown

Marker text: 

FIRST MASS IN CEBU

UNDER THIS ROOF IS PRESERVED A CROSS MARKING THE PLACE WHERE THE FIRST MASS WAS CELEBRATED IN CEBU, SUNDAY, APRIL 14, 1521. IT WAS ATTENDED BY MAGELLAN AND HIS MEN. ON THE SAME PLACE, KING HUMABON OF CEBU, TOGETHER WITH HIS QUEEN, SON AND DAUGHTERS, AND ABOUT 800 OF HIS SUBJECTS, WERE BAPTIZED BY FATHER PEDRO VALDERRAMA.

Ang Base ng Patrolyang Pambaybayin

Location: Muelle de Codo, Port Area, Manila

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 9 February 1976

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text:

ANG BASE NG PATROLYANG PAMBAYBAYIN

SA POOK NA ITO ITINAYO NOONG PEBRERO 9, 1939 ANG UNANG BASE NG PATRULYANG PAMBAYBAYIN. SINUNOG NOONG MAGTAPOS ANG DISYEMBRE, 1941 UPANG DI MAHULOG SA MGA KAMAY NG HAPONES AT INILIPAT ANG HIMPILAN SA SISIMAN, BATAAN. NAKIBAKA SA LOOK NG MAYNILA AT BATAAN. PINAGKALOOBAN NI HEN. DOUGLAS MACARTHUR ANG MARAMI SA KANYANG MGA TAUHAN NG GAWAD NG "SILVER STAR" DAHIL SA KANILANG KABAYANIHAN.

ANG PATRULYANG PAMBAYBAYIN AT NAGING SALIGAN NG KASALUKUYANG HUKBONG -DAGAT NG PILIPINAS.

Bulwagang Panlipunan ng DND

Location: Department of National Defense, Cam Aguinaldo, Quezon City

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 22 February 1991

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text:

BULWAGANG PANLIPUNAN NG DND

SA BULWAGANG ITO, NOONG PEBRERO 22, 1986, PINAMUNUAN NG MINITER NG TANGGULANG PAMBANSA, JUAN PONCE ENRILE AT PANGALAWANG PUNO NG KALUPUNAN SANDATAHANG LAKAS NG PILIPINAS, TENYENTE HENERAL FIDEL V. RAMOS ANG ISANG "PRESS CONFERENCE" NA DINAUHAN NG MGA LOKAL AT DAYUHANG KORESPONSAL. PAGKARAAN, ISANG MAPAYAPANG HIMAGSIKANG PAMBAYAN NA ITINAGUYOD NG "PEOPLE POWER" ANG NAGANAP.

Bacolor

Location: Bacolor, Pampanga

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 10 February 1976

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text: 

BACOLOR

(1576-1976)

ITINATAG NG MGA PARING AGUSTINO NOONG 1576 AT NAGING SANTONG PATRON AY SI GUILLERMONG ERMITANYO. NAGING HIMPILAN NI SIMON DE ANDA (OKTUBRE 6, 1762 HANGGANG MAYO 30, 1764) NANG MAKIPAGLABAN SA MGA INGLES. GINAWANG "VILLA DE BACOLOR" NOONG NOBYEMBRE 9, 1765 AYON SA KAUTUSAN NG HARI.

ITINATAG ANG PAMAHALAANG SIBIL SA ILALIM NG NG MGA AMERIKANO NOONG PEBRERO 13, 1901. NOONG 1904 AY INALIS SA BACOLOR ANG PAMAHALAANG-LALAWIGAN AT INILIPAT SA SAN FERNANDO.

The Philippine National Flag

Location: Hongkong, China

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 28 May 1998

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text: 

THE PHILIPPINE NATIONAL FLAG

ON THIS SITE, 535 MORRISON HILL, THE PHILIPPINE NATIONAL FLAG WAS SEWN BY MRS. MARCELA MARINO AGONCILLO, WIFE OF THE FIRST FILIPINO DIPLOMAT, FELIPE AGONCILLO, WITH THE HELP OF HER DAUGHTER LORENZA AND MRS. DELFINA HERBOSA NATIVIDAD, NIECE OF DR. JOSE RIZAL. THE FLAG'S DESIGN WAS CONCEIVED BY GEN. EMILIO AGUINALDO, PRESIDENT OF THE REVOLUTIONARY GOVERNMENT OF THE PHILIPPINES AND WAS MADE WITHIN FIVE DAYS BEFORE HE BOARDED THE AMERICAN DISPATCH BOAT, MCCULLOCH ON MAY 17, 1898 ENROUTE TO THE PHILIPPINES. FIRST HOISTED IN THE BATTLE OF ALAPAN ON MAY 28, 1898 AND UNFURLED FOR THE FIRST TIME IN KAWIT, CAVITE DURING THE PROCLAMATION OF PHILIPPINE INDEPENDENCE ON JUNE 12, 1898.

THIS HISTORICAL MARKER IS INSTALLED BY THE GRATEFUL FILIPINO NATION ON THE OCCASSION OF THE CENTENARIES OF THE SEWING OF THE PHILIPPINE FLAG AND THE DECLARATION OF PHILIPPINE INDEPENDENCE ON JUNE 12, 1898.

Women's Auxiliary Service

Location: Ozamis City, Misamis Occidental

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 15 July 1965

Installed by: National Historical Commission (NHC)

Marker text: 

WOMEN'S AUXILIARY SERVICE

ON THIS SITE MAY 18, 1943 WAS ADOPTED THE CONSTITUTION AND BY-LAWS OF THE WOMEN'S AUXILIARY SERVICE LED BY JOSEFA BORROMEO CAPISTRANO WHICH ASSISTED THE TENTH MILITARY DISTRICT UNDER CO. WENDELL W. FERTIC, ARMY OF THE UNITED STATES, IN RESISTING THE JAPANESE INVADERS. DEDICATED TO THE COURAGEOUS WOMEN OF MISAMIS OCCIDENTAL WHO VOLUNTEERED AND RISKED THEIR LIVES FOR FREEDOM.

Unang Pamahalaan Sibil

Location: Bacolor, Pampanga

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 13 February 1978

Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text: 

UNANG PAMAHALAANG SIBIL

ITINATAG NG KOMISYON NG PILIPINAS NA PINANGUNAHAN NI WILLIAM H. TAFT ANG UNANG PAMAHALAANG SIBIL SA PAMPANGA SA BAYANG ITO NOONG PEBRERO 13, 1901. NAGING PUNONG LALAWIGAN SI CEFERINO JOVEN. PAGKARAAN, NOONG 1904, ANG PAMAHALAANG SIBIL AY INILIPAT SA SAN FERNANDO.

SA BISA NG KAUTUSAN BILANG 1702 NG PAGULONG FERDINAND E. MARCOS NA KANYANG NILAGDAAN NOONG ENERO NG 1978, ANG PEBRERO 13 AY ITINALAGA BILANG "ARAW NG PAMPANGA."

Espiritu Santo Hospital

Location: Bacoor, Cavite

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: Unknown

Marker text: 

ESPIRITU SANTO HOSPITAL

SITE OF FORMER ESPIRITU SANTO HOSPITAL, FOUNDED IN 1591 BY THE FRANCISCANS ON A LOT DONATED BY FELIPE CORREO. FOR THREE DECADES THE HOSPITAL WAS MAINLY SUPPORTED BY THE PRODUCTS OF THE LAND ENDOWED BY CRISTOBAL DE VALENZUELA AND DIEGO BRAVO IN 1610. IT WAS DEMOLISHED IN 1662 BY ORDER OF GOVERNOR SABINIANO MANRIQUE DE LARA AS A MILITARY PRECAUTION AGAINST THE EXECUTED ATTACK ON MANILA BY KUE-SING.

Ang Lungsod ng Tagaytay

Location: Tagaytay City, Cavite

Category: Sites/Events

Type: Site

Status: Level II - Historical marker

Marker date: 19 August 1978

Installed by: Installed by: National Historical Institute (NHI)

Marker text: 

ANG LUNGSOD NG TAGAYTAY

ANG LUNGSOD NG TAGAYTAY AT BINUO SA MGA BAYAN NG AMADEO, MENDEZ, SILANG, ALFONSO AT INDANG, LALAWIGAN NG CAVITE; TALISAY, TANAUAN, LALAWIGAN NG BATANGAS; CALAMBA, CABUYAO AT BINAN, LALAWIGAN NG LAGUNA. DAHIL SA MALAMIG NA KLIMA AT KALAPITAN SA MAYNILA, ANG POOK NA ITO AY IMINUNGKAHI NI HENERAL EMILIO AGUINALDO KAY PANGULONG MANUEL L. QUEZON NA GAWING PANGALAWANG "SUMMER CAPITAL" NG PILIPINAS. KAYA'T NANG MATATAG ANG PAMAHALAANG KOMONWELT NOONG 1935, SINULAT NI JUSTINIANO S. MONTANO, KINATAWAN NG KABITE, ANG PANUKALANG-BATAS NA PINIRMAHAN NG PANGULONG QUEZON NOONG IKA-21 NG HUNYO 1938 AT ITO AY ANG NAGING BATAS KOMONWELT BLG. 338.

ANG MGA NAGING ALKALDE AT SINA MARIANO BONDOC, MIGUEL TAÑA, MELCHOR BENITEZ AT ISAAC O. TOLENTINO.

ISA SA PINAKAMAGANDANG POOK NA PUNTAHAN NG MGA TURISTA, PILIPINO, AT DAYUHAN, UPANG MAMAHINGA, MAG-ALIW AT MAKITA ANG TANAWIN NG BULKAN AT LAWA NG TAAL, AT IBA PA.